Følgjande overskrifter finst: Her hefr Biorgyniar boc meðr quæðio sending oc bræui Magnus konungs Bi, k, l; Xb, c; her hæfr Bjarkrøyiar rett ok bøarmanna log oc segir þat er eigi greinir i landz bokenne Bm; her hefar upp Biarkrøyar rettar ok biarmanna logh ok þeira grein Ta, b; Hær hæfr Biærc øyar reett Oa; Biarkr øyiar rettr Xa. Farmannslova kjem først, dinest Friðr oc Blezan Bd, dinest Tingskipan Tb; Farmannslova kjem først, dinest kapittelet allar þær sektir etc., (dette kapittelet er eigentleg siste kapittelet i Bylova, men står i Oa to gonger, først rett etter Farmannslova og så heilt til slutt i Bylova), dinest teksten Sva er mælt at ver skulum mot eiga (første kapittel i byordninga) Bf, Oa, b; Bylova begynner med þat er nu þuinæst at ver Biorguiniar menn uerðum miok uið kaup at lifa etc.(frå kapittel 6) i kjøpebolken i Bg, som elles berre har med nokre få kapittel frå kjøpebolken og eitt frå tingfarebolken; Farmannslova står inne i Landslova, mellom kjøpe- og tjuvebolken, og sjølve Bylova begynner med byordninga, kapittel 1: Sva er melt at ver skulum mot eiga Bh; Be tek til med kapittel 4 i tingfarebolken; Xd, e, f har berre med Farmannslova. Dei øvrige handskriftene begynner alle med Friðr ok blezan. MAGNUS meðr guðs mískun nað Bk; etc. tilf., resten av prologen mgl. Xa. Norex konungr sun. hakonar/ konungs. sonar son suerres konungs tilf. Bk; Na; etc. tilf., resten av prologen mgl. Bi, l, n. sender [Askatíní biscupi. abotum oc syslu monnum ok raðs/monnum. oc ollum oðrum guðs vínum oc sínum þæim sem þætta/ bref sea eða høyra i biorgwin ollum guðs uinum ok sinum i gulaþings logum Bk; wirdeligum herra Jone erckibiscupi oc ollum gudz vinum oc sinum therum sem thetta breff sia æða høyrra i Nidarosæ Na. . Quediu Guðs. oc sína. þer uitið vitder Na. at hínir/ skynsamazto men af biorgwin gulaþings logum Bk; Nidarosæ Na. hafa idulega getið fyrir oss at þer ha/fet haffuer Na. spurt at ver hafum lut i at. at mgl. Na. bøta nokot um flestar logbøkr/ i landeno [með hínna bæzta manna mgl. Bk. radi tilf. Na. oc beðet oss at yðr bok skilldi þeirra/ vmbota lunenda Na. æigi mgl. Na. lutlaus ombotalaus Na. vera. En þer skulit skulud Na. þat tilf. Bk. víta sanlega at oss ber bar Na. aðr/ uel fyrir at sea. en þo mgl. Na. æinkanlega nu bæzt er þer trøystit sva mykit a/ vara forsio at þer dømít dømdudt Na. hana haffua Na. alla i vara skipan. frå at: mgl. Bk. þæt af at til Na. taka oc/ þat uið at leggia setia Na. sem oS þickir tøtti Na. bæzt bera vera Na. með [hínna bætztu skynsamra Bk. manna raðe. oc/ aff tilf. Na. því hafum ver nu mgl. Na. um riðir iðulega skoðat hana. oc litz lizit Na. oss sva tilf. Bk; tua tilf. Na. sem alluiða/ mætte með færom faam Bk; ferdum Na. orðom fullan orskurð gera gefa Bk; Na. . þar sem hon talaðe thalar Na. aðr/ gøysi langt langit Na. um. En sumum stoðum þurfti hon sanlega til loghu/ þar sem huærgi var aðr tilf. Bk. liosare en marger þeir þurftu er fakunnigiʀ fauitrir Bk. / varo eru Bk. . Nu þo at ver kennem kiennum Na. oss miok fakunníga uankunnandi Bk. til slikra storræða/ þa hafum ver nu tilf. Na. þo þessa bok latet rita er ver sendom yðr. [æftir slikum hæt/te sem hon vattar. mgl. Bk. trøystande a vars herra ihesu Christi mískun ok á tilf. Na. arnaðaʀ/ orð hinnar hælgu Mariu oc tilf. Na. híns hælga mgl. Na. olafs konungs frå ok: mgl. Bk. ok þeirra hínna skynsamaztu skynsamasta Na. manna til logu er í/ hía os varo. En at þer skilí skillid Na. þuí gior giort Na. huí huer Na. ver hofum sva skipat bolkum balckunum Na. í/ bokenne henni Na. sem nu er. þa græínír þessi hattr fyrir yðr sem her fylgir. þingfa/rar bolkr er nu sem fyr i at Na. anðverðu ritaðr fyr aðr Bk. er en Bk; Na. hæfi sealfa bokena/ því mgl. Na. at aðr ber bere Na. at [skipat se skipizt Bk. þingit ok næfnðir se tilf. Na. skoðaðar skodader Na; frå næfnðir: mgl. Bk. . logrettu menn kosnir/ æiðar fluttír. ok mgl. Na. grið sætt. ok sidsemdum lyst at því bætr værði bokínní lyt resten av prologen mgl. Bk. \18r\siðan. ok dom domom Na. lit sem þíngit er bætr stilt ok siðat. Fyrsti lutr bokaren/nar er kristíns doms bolkr. at menn skili kristilega tru. vera grundvoll/ ok upphaf allra goðra luta vercka Na. . ok hæilagrar kirkiu lyðní lydum Na. ok hennar for/manna vera lysíng lysinger Na. ok læidtogar lænttogar Na. til allra rettynda ok miskunsamlegra/ sidsemda. Nest kristins doms bælkinum. er utfara bolkr. at allþy/ðan altyda Na. skili þan hín mgl. Na. sama guð hafa skipat konungdomen til veraldlegs/ ívírboðs umbodz Na. sem biscupín biskopnum Na. til andlegs. Eftir utfara bolk er manhælgi/ því at nest þuísa høver hofðíngíunum hoffdingum Na. ok ollum oðrum mgl. Na. ut ifra at mgl. Na. halda/ ok hallda lata guðs frið ok goðra manna frelsi millum kristínna manna/ en þæim með logum ok þo hofsamlega æftir at uikum [at refsa oc ræfsa theim Na. sem at oðru ver/ða prouaðer. Nest manhælgi er ærfða Erffdar Na. tal með því flæira sem [því fylgir. thær høyrir Na. / ok at Na. hæfr þat thar Na. með kuænna giftíngum því at myclu varðar þæim sem til arf/anna kalla. at þeir se sem Na. i loghlegum [ok i hæilagum mgl. Na. híunskap getner. Ef/tir ærfða ærffdar Na. tal [hæfr landa brigði. er wardhaldar sætnigar oc boar skipan Na. því at þan tíma er maðr ærfir [nokorar/ iarðer. nockor huss ædra garda Na. þa høver honum [at skoda um sin oðol ok annara manna at han/ hallde engara manna oðlum með logum sottum ok kunní sin oðol með lo/gum at brigða. med skynsæmdr at giæta oc med sømelegom hagrædom at niota thess goda sem gud hæffuir lett hinum Na. [Eftir landa brígði er lanzleigu bolkr. thue nest ær vidbunada bolcker með thui flæira ær that fylgir Na. því at þæim høvir høyrir Na. / með loghum [sinar iarðer at byggia at giæta sins afla Na. sem með loghum hafa at komezt. [Eftir/ lanzlæigu bolk Efftir vidbunada bolck Na. er kaupa bolkr. því at sva scal eftir lagha soknum lausa laus Na. / aura søkia sem [með landa brigði lond ok iarðir skip æða garda Na . Eftir kaupa bolk eʀ/ þiofa bolkr. því at þat høver engum fyrir oðrum at tortíma sem sa hæuír með lo/gum at komízt. en sa er oðruviS gerer man laga refsingh reffsingum Na. fyrir svara fara Na. ./ Efftir thiofua bolck ær farmann logh, thui at thæir turffuu meðt myckil vargygd oc forsio at væria farir tioffuom oc ransmonom æða odrom haska, ær vti fara með sino goðz tilf. Na. Siðarst i bokínní Bockænu Na. ero konunga rettar bøtr. at sa konungr sem til er skipaðr æftír/ at sea logunum æftir umdømum sínna forællra. [a æigi at at er underprikka. frå a: æige Na. siðr at hugga/ sína sidsama þægna með línkínd ok rettar botum. en at tempra uspa/ka með hirtíng ok loglegum refsíngum. Erfðir Efftir Na. þær sem til hafa fallet fallizt Na. ok/ um iarða brigði ok viga færdi, oc tilf. Na. um ol onnur onnir retta til Andir med same hand Na. laga mol undir huerium ær tilf. Na. logum [sem þau/ urðu. þa skulu þau eftir því vera sem þa gengo logh i lande er þau gerduzt sem than mal gærduzst tha skal oll effter thui dømast, sem tha varo logh i lande, ær thæ mal gærduzst. Na / ef æigi hævir aðr loglegh skipan a komet. Byðíum Bidum Na. ver yðr at þer varkyn/nit varkunnir Na. uið oss þat sem a skorter. því at mæir hafa hæuer Na. volldit fiolskyllda vaʀ/ ok uankunnend en vilia løysi sem ætla ma. þo at ver hæfdin hæffdum Na. minna/ í væd sætt. ok oss tøki þetta æfní sealldan sialdar Na. en oss tækr. Finzt ok nokot nyt/samlekt i þackum þat aller [varum herra mgl. Na. ihesu Christ. hans nafn se blæzsat vttan ænda. Amen.
Boken er utgitt av Nasjonalbiblioteket
Last ned hele boken til mobil/nettbrett i .epub-format eller som .mobi. Du kan også skrive ut boken som .pdf eller html.
Noreg var i forhistorisk tid eit bygdesamfunn, men i mellomalderen blei små sesongdrivne handelsplassar etter kvart større og meir etablerte, og i ein periode var Bergen den største byen i Skandinavia. Livet i byane var annleis enn på bygda, og det var tidleg behov for ei særskild lov for byane. Bylova til Magnus Håkonsson Lagabøte (1238–1280, konge av Norge 1263–1280) blei vedteken i 1276 og erstatta eldre lover som handla om byar og sjøfart, dei fleste av desse er no tapte. Magnus Lagabøtes bylov er ei viktig historisk kjelde, og gjev eit rikt innsyn i byordning og handel i dei norske mellomalderbyane.
Bylova kom sist ut på norrønt i 1848 ved Rudolf Keyser og P. A. Munch. Denne nye utgåva kollasjonerer mellom anna eitt handskrift og seks fragmenterte handskrifter som Keyser og Munch ikkje har brukt, samt eit fullstendig variantapparat.