Bn skyt inn følgjande med overskrifta þessar rettar bætr gaf hakon konungr son hakonar konungs: þessar rettaʀ bætr gaf Hakon konungr svn hakonar konungs aullum berghvíníar þíng monnvm þeim er j rettum skilum ero við guð ok sannre lyðne ok þegn skyldv ok eptír lete víð rettan Noregs konung. ok hans ríki ok raða næyti styrkia með hollre þíonustu ínnan landz ok uttan at vskadri j ollu konungdomsens sæmd ok rettum mala efnum þeirra loglegra konunga eʀ eptír han koma. fyrst at upphaue. ok ganga sua allar utt sem standa jlandz bokínnj. Bh har følgjande overskrift: vm rettar bøttr Hakonar konungs/ hakonar sonar; Bi har følgjande overskrift: um rettar bøtr magnús konungs; Bn har følgjande overskrift: þessar rettar bætr gaf magnus konungr ollv bíorguíníar þings monnum.
\61r\ þESSAR rettar bøtr gaf. vírðulegr herra tilf. Bn. Magnús konungr sun Haconar konungs resten mgl. Oa. [su/nar sunar sværris konungs mgl. Bh, n. ollum biorguíníar monnum her sluttar Bi, med et cetera. þæim/ sem i rettom skilum er uið guð oc sanre lyðní oc þegnskylldu./ [oc eptír leti mgl. Bn. ero er Bh. uið rettan sannan Bh. norex konung oc hans riki oc raðu nøyti. styr/kia með j Bn. hollre allre Bh. þionostu innan lanðz oc uttan uskaddri vskaddr Bh. iollu konungdom/sens sømd. oc ollum þeim tilf. Bn. rettom mal æfnum þeirra loglegra konunga er eptir hann koma./
Bh har følgjande overskrift: hær hæfr hina fyrstv rettar bott nidr fel.
SA tilf. Bh. Fyrst at upphafe her sluttar Bn, med ok ganga sua allar vtt sem standa j landz bokínnj. at þar sem aðr fell allzecki sakar øyrir ibøar/manna logum. þa skal nu falla til helmings oc sumum stodum meir. oc mgl. Bh. / sva sem logbok vattar. oc sætt er mgl. Bh. ibok með akvæðno akuedini Bh. huat hællzt hæst Bh. ma/ takazt fyrir hueria sok at því siðr værði þeir blæktir er fakunnígir ero/ af prettilegom prettuisum Bh. soknarvm. þat oc hér með at rettaren scal fyr þæim gera rett/ er mishallden er. en siðan mgl. Bh. taka konunge sækt til handa./
Bh har følgjande overskrift: þa aðra at han skipaði sua at engi skilldi anars giallda.
þA SA Bh. aðra at han skipaði þæim morgum monnum i ærfða tal sem/ ecki varo aðr inefndir. itallder Bh. [eptir þui mgl. Bh. sem logbokin siolf mgl. Bh. vattar./
Bh har følgjande overskrift: þa hina þriðio at maðr mate naudga.
þA SA Bh. hína þriðíu at þar sem sa er man drap matte aðr með settom sæktun Bh. nauð/ga frendr sína. þa er huarke varo valldande ne radanðe til fe bota með/ ser. [þa skal nu nu skal Bh. af þess æins tilf. Bh. fe er drap bøta ærfingia híns dauða æinum./
Bh har følgjande overskrift: her hefr ina fiorðo retar.
þA SA Bh. hina fiorðo at af vm Bh. fe uíganda mgl. Bh. þes er skemdar uig eða níðíngs/ uig [hæuir veget. va Bh. þa scal fyrst bøtr af luka fe uiganda aðr en i/ konungs garð falle sua sem i bok er sætt./ imann hælgi tilf. Bh.
Bh har følgjande overskrift: þessa hina fimtu.
þA SA Bh. hína fimtu at huergi scal fyr fe uiganda falla i konungs garð en/ aðr se loknar allar loglegar skulldir hans mgl. Bh. þær sem fyr aðr Bh. varo gorvar./
Bh har følgjande overskrift: þa hína vi ef heim.
þA SA Bh. hina setto att ef [men værða vegner maðr. er vægin Bh. i hæímíli síno þa/ scal ærfingi taka halfu mæiri bøtr./
Bh har følgjande overskrift: þa hína .víj. ef maðr uerðr barðr eda serðr.
þA SA Bh. hina .víj. at ef maðr værðr barðr. eða særðr i hæímili sínu./ þa scal han taka halfu [mæira ret mæiri bøttr Bh. eftir loglegum dome./
Bh har følgjande overskrift: ín attanda at þar.
þA SA Bh. hína .vííj. at þar sem aðr fell i konungs garð allt bæðe i lande/ oc lausum øyri. [þa er þægar Bh. hann stal til æinnar ertogar. en nu fel/lr eigi fyr allt fe hans i konungs garð en sva sem skil sægir Bh. i þiofa belkínum./ ok sækt þar til sæm logbok vatter tilf. Bh.
Bh har følgjande overskrift: þa hina ix gaf magnus konungr einkanlega.
þA SA Bh. hína Níundu gaf. Magnús. konungr nu æinkanlega at þo at mað/ hitti iþau ubota værk at hann hafe firir gort lifi oc ollu því sem/ hann a bæde tilf. Bh. i fostu oc lausu. annat huart at maðr drepr logh man firir retta/ logsogn. eða brenner man ínni. eða myrðir man. eða høggr hond/ eða fott af manne. eða stingr ut augu manz. eða sker tungu or/ hofði manz. eða mæiðir man. at villia sinnum tilf. Bh. eða drepr faður sín. [sun eða bro/ður. moðor eða dottor. eða systur. eda modor brodor eda dottor Bh. eða kono sealfs sins. eða kona bon/da sín. [eða tynir sealfum ser eða vegr man ihæimili sino. eða løypr/ brot með æiginí kono manz. eda systor sinna eda læypr brott með æigin konno annars mannz eda tynir maðr sér sialfr eda vegr mann ihæimilli sinnu sialfs Bh. eða [taka konor tækr kono Bh. með rane eða herfan/ge. eða falsar maðr steðia. bref eða inzsigli konungs. várs tilf. Bh. eða drepr þan man er konungs/ bref ok tilf. Bh. ínzsigli hæuir firir ser. eða iherbirghi hia konunge. eða ikonungs garðe. eða a konungs/ skipi eða inauistu hans. konungs Bh. eða tækr maðr kono nauðga. eða hæfnír/ ubota manna. eða hæimtir giolld firir þa. vbotta menn Bh. en ef æín huer sa er i slik ubo/ta uerk fellr sem guð late engan henda. oc mgl. Bh. þo at sa hann Bh. hafe firir gort lifi/ oc fe sinu ollu uið konung. oc a ein huer þeirra born iumægð. þa skulu konungs/ umboðs menn ætla barni huerio fullan forlags øyri af fe mgl. Bh. þui er hin/ utlægi atte. æ meðan fe uínzt. til tilf. Bh. þar til er born ero mat aunnungar firir/ alldrs saker eptir logum. þo at fe se eigi mæira en þeim vínnízc til forlax/øyris.
Boken er utgitt av Nasjonalbiblioteket
Last ned hele boken til mobil/nettbrett i .epub-format eller som .mobi. Du kan også skrive ut boken som .pdf eller html.
Noreg var i forhistorisk tid eit bygdesamfunn, men i mellomalderen blei små sesongdrivne handelsplassar etter kvart større og meir etablerte, og i ein periode var Bergen den største byen i Skandinavia. Livet i byane var annleis enn på bygda, og det var tidleg behov for ei særskild lov for byane. Bylova til Magnus Håkonsson Lagabøte (1238–1280, konge av Norge 1263–1280) blei vedteken i 1276 og erstatta eldre lover som handla om byar og sjøfart, dei fleste av desse er no tapte. Magnus Lagabøtes bylov er ei viktig historisk kjelde, og gjev eit rikt innsyn i byordning og handel i dei norske mellomalderbyane.
Bylova kom sist ut på norrønt i 1848 ved Rudolf Keyser og P. A. Munch. Denne nye utgåva kollasjonerer mellom anna eitt handskrift og seks fragmenterte handskrifter som Keyser og Munch ikkje har brukt, samt eit fullstendig variantapparat.